Hürmüz’e alternatif enerji koridoru Suriye

ABD ve İsrail ile İran arasındaki savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğinin aylardır kesintiye uğraması, Körfez petrolünü dünya pazarlarına ulaştıracak alternatif güzergâh arayışlarını hızlandırdı. Bu arayışta Esad rejiminin devrilmesinin ardından yeni bir döneme giren Suriye öne çıkıyor. ABD Başkanı Donald Trump, Washington Post’un Suriye’nin Hürmüz Boğazı’na alternatif bir enerji ve ticaret koridoruna dönüşme planlarını anlatan haberini Truth Social hesabından paylaşarak, büyük harflerle “ÇOK İYİ!” yazdı. Günde 5 bin tanker Suriye üzerinden Akdeniz’e gidiyor Washington Post’a göre alternatif güzergâh fiilen kullanılmaya da başladı. Nisan ayından bu yana günde yaklaşık 5 bin tanker kamyonu, Irak’ın güneyindeki rafinerilerden aldığı petrolü Suriye üzerinden Akdeniz kıyısındaki Baniyas Limanı’na taşıyor. Iraklı petrol ihracatçılarının deneme amacıyla başlattığı sevkiyat, Irak petrolünün Hürmüz Boğazı kullanılmadan kara yoluyla Akdeniz’e ulaştırılabileceğini göstermeyi amaçlıyor. Savaş nedeniyle Hürmüz’deki tanker trafiğinin aksaması, daha önce ekonomik açıdan cazip görülmeyebilecek bu güzergâhın önemini artırdı. Suriye kendisini Körfez ile Akdeniz arasında koridor olarak konumlandırıyor Beşar Esad’ın 24 yıllık iktidarının sona ermesinin üzerinden yaklaşık 18 ay geçerken, Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara yönetimi de Suriye’nin coğrafi konumunu ekonomik bir avantaja dönüştürmeye çalışıyor. Uluslararası yaptırımların kaldırılmasının ardından Şam yönetimi, ülkeyi Körfez ile Akdeniz arasında enerji ve mal taşımacılığı için “görece istikrarlı” bir kara koridoru olarak konumlandırıyor. Planın en önemli ayağını ise Irak’ın güneyinden Suriye’nin Akdeniz kıyısına uzanacak yeni boru hattı oluşturuyor. Basra’dan Baniyas’a günde 2 milyon varil Trump yönetimi temmuz ayında, Chevron öncülüğünde planlanan Basra-Baniyas boru hattı projesine desteğini açıkladı. Yaklaşık 1.000 mil uzunluğunda olması planlanan hat, Irak’ın güneyindeki Basra’dan başlayacak ve Suriye’nin Akdeniz kıyısındaki Baniyas’a ulaşacak. Projenin maliyetinin yaklaşık 5,7 milyar dolar, günlük taşıma kapasitesinin ise 2 milyon varil ham petrol olması öngörülüyor. Boru hattının tamamlanmasının en az iki buçuk yıl sürmesi bekleniyor. Barrack: Hürmüz zamanla “bir teferruat” olabilir Trump’ın Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack da projenin yalnızca ekonomik değil, stratejik bir girişim olduğuna dikkat çekti. Barrack, Basra-Baniyas hattının devreye girmesi ve bölgedeki alternatif enerji güzergâhlarının gelişmesiyle Hürmüz Boğazı’nın zaman içinde enerji taşımacılığı açısından “bir teferruat” haline gelebileceğini söyledi. Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi’ndeki petrol ve doğal gaz üreticilerinin açık denizlere ulaşabildiği en önemli geçiş noktası. İran ile Umman arasındaki dar boğazda yaşanan herhangi bir askeri kriz, bu nedenle küresel enerji ticaretini doğrudan etkiliyor. Katar ve Kuveyt de projeyle ilgileniyor Yeni güzergâhın kısa vadede Hürmüz üzerinden yapılan enerji taşımacılığının yerini tamamen alması beklenmiyor. Ancak proje, Irak ve Körfez ülkelerine Hürmüz’e bağımlılığı azaltabilecek ikinci bir büyük çıkış yolu sağlayabilir. Washington Post’a göre Katar ve Kuveyt de projeye ilgi gösteriyor. Bahreyn’in de ilerleyen dönemde koridora katılması ihtimaller arasında. Bu durumda Basra-Baniyas hattı yalnızca Irak petrolünü Akdeniz’e ulaştıran bir boru hattı olmaktan çıkıp Körfez enerji kaynaklarını Suriye üzerinden Akdeniz’e bağlayan bölgesel bir enerji koridoruna dönüşebilir. kaynak serbestiyet